WinNavy Ζητήστε παρουσίαση

Αρχική › Οδηγοί

Οδηγός · Ναυτιλιακό πρακτορείο

Statement of Facts (SOF): τι γράφει και πώς συμπληρώνεται

Το χρονολόγιο μιας κλήσης πλοίου στο λιμάνι: τι γράφει, με ποια σειρά, και γιατί μία λάθος ώρα μπορεί να κοστίσει.

WinNavy · Ενημέρωση: Νοέμβριος 2026 · 6 λεπτά ανάγνωση

Statement of Facts (SOF) — Τι γράφει και πώς συμπληρώνεται
Με λίγα λόγια
  • Το Statement of Facts (SOF) είναι το χρονολόγιο μιας κλήσης πλοίου στο λιμάνι: πότε έφτασε, πότε δέθηκε, πότε ξεκίνησε και τελείωσε η φόρτωση ή η εκφόρτωση, πότε σταμάτησε η εργασία και γιατί, πότε έφυγε.
  • Το ετοιμάζει ο ναυτικός πράκτορας και το υπογράφει ο πλοίαρχος. Συχνά το προσυπογράφουν και οι φορτωτές ή οι παραλήπτες.
  • Μετράει πολύ γιατί από αυτό υπολογίζεται ο χρόνος σταλίας (laytime) και, κατ' επέκταση, οι επισταλίες (demurrage) ή το despatch. Ένα λάθος σε μία ώρα μπορεί να σημαίνει χρήματα.

1. Τι είναι το SOF και γιατί μετράει

Σε κάθε ναύλωση ταξιδιού (voyage charter) το ναυλοσύμφωνο (charter party) ορίζει πόσο χρόνο έχει ο ναυλωτής για να φορτώσει ή να εκφορτώσει. Αυτός είναι ο χρόνος σταλίας (laytime). Αν τον ξεπεράσει, πληρώνει επισταλίες (demurrage). Αν τελειώσει νωρίτερα, ανάλογα με το συμβόλαιο, μπορεί να πάρει despatch.

Για να υπολογιστούν αυτά, χρειάζεται ένα έγγραφο που να λέει τι έγινε και πότε, λεπτό προς λεπτό. Αυτό είναι το Statement of Facts. Το ετοιμάζει ο πράκτορας του λιμανιού από όσα βλέπει και από τα στοιχεία του πλοίου, του λιμανιού και των φορτοεκφορτωτών. Ο πλοιοκτήτης, ο ναυλωτής και οι μεσίτες το χρησιμοποιούν για τον λογαριασμό της σταλίας (laytime calculation).

2. Τι γράφει ένα SOF

Δεν υπάρχει ένα υποχρεωτικό έντυπο για όλους (υπάρχουν και τυποποιημένα, π.χ. της BIMCO), αλλά ένα σωστό SOF έχει τρία μέρη:

3. Τα βασικά γεγονότα, με τη σειρά

Τα ονόματα των γεγονότων γράφονται σχεδόν πάντα στα αγγλικά, γιατί έτσι τα διαβάζουν όλα τα μέρη. Ένα τυπικό χρονολόγιο εκφόρτωσης:

ΓεγονόςΤι σημαίνει
End of sea passage (E.O.S.P.)Τέλος του θαλάσσιου ταξιδιού, το πλοίο έφτασε στην περιοχή του λιμανιού
Arrived at anchorage / dropped anchorΑγκυροβόλησε σε αναμονή θέσης
NOR tenderedΕπιδόθηκε το Notice of Readiness: το πλοίο δηλώνει ότι είναι έτοιμο για εργασία. Από εδώ συνήθως ξεκινά (μετά από ό,τι ορίζει το συμβόλαιο) η μέτρηση της σταλίας
NOR acceptedΑποδοχή του NOR από τον παραλήπτη ή τον φορτωτή
Pilot on boardΑνέβηκε ο πλοηγός για την είσοδο
All fastΤο πλοίο δέθηκε στην προβλήτα
Free pratique grantedΥγειονομική άδεια επικοινωνίας με την ξηρά
Commenced dischargingΞεκίνησε η εκφόρτωση
Completed dischargingΤελείωσε η εκφόρτωση
Documents on boardΤα έγγραφα του φορτίου παραδόθηκαν στο πλοίο
Pilot on board / SailedΠλοηγός για την έξοδο, το πλοίο αναχώρησε

Σε φόρτωση τα γεγονότα είναι αντίστοιχα (Commenced / Completed loading). Σε δεξαμενόπλοια προστίθενται π.χ. Hoses connected / disconnected και έλεγχοι δεξαμενών.

4. Διακοπές εργασίας και παρατηρήσεις

Το πιο κρίσιμο κομμάτι για τον υπολογισμό της σταλίας είναι οι διακοπές. Για κάθε διακοπή γράφουμε από πότε έως πότε και γιατί:

Το αν μια διακοπή «μετράει» στη σταλία δεν το αποφασίζει το SOF. Το αποφασίζει το ναυλοσύμφωνο. Το SOF απλώς πρέπει να την καταγράφει σωστά και ουδέτερα, ώστε να μπορεί να γίνει ο υπολογισμός.

Καλή πρακτική: κρατήστε και τις ώρες εργασίας του λιμανιού (βάρδιες, αργίες) στο ίδιο σημείο με το SOF. Πολλές «διακοπές» εξηγούνται απλώς από το ωράριο.

5. Υπογραφές και διαφωνίες

Το SOF το υπογράφει ο πλοίαρχος και ο πράκτορας, και συχνά οι εκπρόσωποι φορτωτών ή παραληπτών. Αν κάποιο μέρος διαφωνεί με μια ώρα ή μια αιτία, δεν σβήνεται τίποτα. Υπογράφει με επιφύλαξη (signed under protest) ή γράφει την παρατήρησή του στο έγγραφο. Αυτό προστατεύει όλους όταν ο λογαριασμός της σταλίας φτάσει στους μεσίτες.

6. Συχνά λάθη

Το SOF στο WinNavy

Το WinNavy είναι πρόγραμμα για ναυτιλιακά πρακτορεία, από τη WinKoin στη Θεσσαλονίκη. Για το Statement of Facts:

  • ξεκινά συμπληρωμένο από την άφιξη: πλοίο, σημαία, IMO, πλοίαρχος, λιμάνι, φορτίο, ποσότητα,
  • προσθέτετε τα γεγονότα με ημερομηνία και ώρα και τις ώρες εργασίας του λιμανιού,
  • βγαίνει PDF με το επιστολόχαρτό σας, και τα ίδια στοιχεία πηγαίνουν σε φορτωτικές, Manifest και D/A.
Ζητήστε παρουσίαση

7. Ερωτήσεις

Τι είναι το Statement of Facts;

Το χρονολόγιο μιας κλήσης πλοίου στο λιμάνι, με ημερομηνία και ώρα για κάθε γεγονός (άφιξη, NOR, πρόσδεση, αρχή και τέλος εργασίας, διακοπές, αναχώρηση). Το ετοιμάζει ο πράκτορας και το υπογράφει ο πλοίαρχος.

Ποιος υπογράφει το SOF;

Ο πλοίαρχος και ο ναυτικός πράκτορας, και συχνά οι εκπρόσωποι των φορτωτών ή των παραληπτών. Όποιος διαφωνεί υπογράφει με επιφύλαξη ή γράφει παρατήρηση.

Τι σχέση έχει το SOF με το demurrage;

Από τις ώρες του SOF και τους όρους του ναυλοσυμφώνου υπολογίζεται ο χρόνος σταλίας. Αν ξεπεραστεί, ο ναυλωτής πληρώνει επισταλίες (demurrage). Γι' αυτό οι ώρες και οι διακοπές πρέπει να είναι ακριβείς.

Τι είναι το NOR;

Το Notice of Readiness: η ειδοποίηση του πλοιάρχου ότι το πλοίο έφτασε και είναι έτοιμο για φόρτωση ή εκφόρτωση. Η ώρα επίδοσης και αποδοχής του γράφεται στο SOF, γιατί από εκεί συνήθως ξεκινά η μέτρηση της σταλίας.

Άλλοι οδηγοί